W komercyjnej hodowli stad reprodukcyjnych brojlerów efektywność rozrodu bezpośrednio wpływa na liczbę piskląt przypadających na jedną kurę utrzymywaną w stadzie, a ten wskaźnik w dużej mierze determinuje rentowność całej produkcji.
Mechanizm: Jak odbywa się krycie u kur i kogutów
Kury i koguty nie posiadają zewnętrznych narządów płciowych. Do zapłodnienia dochodzi podczas krótkiego procesu określanego jako „pocałunek kloakalny” (cloacal kiss). Kogut wskakuje na kurę i przez kilka sekund dociska swoją kloakę do kloaki samicy, przekazując plemniki do jej jajowodu (Duncan i in., 1990). Nasienie jest przechowywane w kanalikach w pobliżu połączenia macicy z pochwą, gdzie kury mogą utrzymać żywotne nasienie nawet przez 3 tygodnie (Bakst, 1987). Jedno udane kopulowanie może zapłodnić serię kolejnych jaj.
Jak często koguty i kury kopulują w stadach komercyjnych?
Zdrowy kogut utrzymywany w dobrej kondycji może kopulować wielokrotnie w ciągu dnia. Wytyczne Cobb zalecają, aby podczas zasiedlania stad udział kogutów wynosił 8–9% populacji kur w kurnikach z rusztami oraz 9–10% w obiektach ściołowych (Cobb, 2022).
Nie każda próba krycia kończy się jednak skutecznym kontaktem kloakalnym. Ptaki dominujące odpowiadają za nieproporcjonalnie dużą liczbę udanych kontaktów, natomiast cięższe koguty częściej wykonują niepełne próby kopulacji i in. 2005). Sama liczba samców nie gwarantuje równomiernego pokrycia populacji kur nasieniem.
Dlaczego masa ciała decyduje o wynikach reprodukcyjnych
Płodność stad reprodukcyjnych brojlerów jest nierozerwalnie związana z prawidłowym zarządzaniem masą ciała. Wynika to z ujemnej korelacji genetycznej pomiędzy szybkim wzrostem a zdolnościami reprodukcyjnymi ptaków. Według wytycznych Cobb profil wzrostu samców jest najważniejszym czynnikiem wpływającym na płodność stada. Z tego względu koguty powinny być ważone co najmniej raz w tygodniu od 1. do 30. tygodnia życia (Cobb, 2022).
Zbyt ciężkie koguty gromadzą nadmierną ilość mięśni piersiowych, co utrudnia im utrzymanie równowagi podczas krycia. Samce z oceną umięśnienia powyżej 4 punktów wykazują niższą skuteczność kopulacji, a u kogutów tracących ponad 100 g masy ciała w okresie produkcyjnym obserwuje się pogorszenie jakości nasienia (Cobb, 2022).
W przypadku samic masa ciała w momencie fotostymulacji decyduje o tym, czy rozwój pęcherzyków jajnikowych przebiega zgodnie z prawidłową ścieżką hormonalną. Badania Renema i in. (1999b) wykazali, że masa ciała w okresie dojrzewania płciowego wpływa na profil estradiolu w osoczu, który reguluje początek owulacji i jej jakość. Robinson i Wilson (1996) udokumentowali niepowodzenia reprodukcyjne zarówno u samców, jak i samic brojlerów hodowlanych z nadwagą.
Jednorodność stada potęguje te zagrożenia. Petitte i in. (1982) stwierdzili, że słaba jednorodność obniżała wydajność reprodukcyjną kur hodowlanych brojlerów. Współczynnik zmienności (CV) powyżej 10% zazwyczaj odzwierciedla nieodpowiednie zarządzanie paszą lub niewiarygodne gromadzenie danych.
Gdy dane dotyczące wagi zawodzą, pojawiają się problemy z płodnością
Niedokładne dane dotyczące masy ciała powodują nieprawidłowe dostosowanie dawek paszy. Samce odbiegają od krzywej wzrostu. Samice wchodzą w okres fotostymulacji w nieodpowiedniej kondycji fizycznej, co negatywnie wpływa na wylęgowość.
Automatyczne codzienne ważenie pozwala wcześnie wykryć te odchylenia, dzięki czemu trendy wzrostowe stają się widoczne w ciągu kilku dni, a nie tygodni.
Automatyczna waga do drobiu BAT2 Connect rejestruje masę w ciągu dnia bez udziału obsługującego, zapewniając kierownictwu wiarygodne, ciągłe dane odniesienia.
Ręczne ważenie wnosi coś, czego nie da się zastąpić automatyzacją. Ponieważ każdy ptak jest chwytany osobno, ręczne ważenie pozwala na bezpośrednią ocenę kondycji mięsnej równolegle z pomiarem masy ciała. Przewodnik firmy Cobb zaleca ocenę kondycji piersi u samców co dwa tygodnie w trakcie produkcji.
Ręczna waga do drobiu BAT1 została zaprojektowana właśnie z myślą o tego rodzaju fizycznej kontroli stada.
Oba strumienie danych można konsolidować w Chmurze BAT, gdzie kierownicy śledzą trendy w zakresie masy ciała, monitorują jednolitość stada oraz dostosowują decyzje dotyczące żywienia do wymagań reprodukcyjnych.
Kury i koguty łączą się w pary w ciągu kilku sekund. Aby zapewnić powodzenie tego procesu, konieczne są tygodnie precyzyjnego zarządzania masą ciała.
Źródła
1.) Bakst, M.R. (1987). Sperm storage in the avian oviduct. American Zoologist 27(3):519–527. [FLAG: verify exact title and journal details for this citation]
2.) Cobb (2022). Cobb Breeder Management Guide. Cobb-Vantress, Inc. https://www.cobb-vantress.com/resources/management-guides/
3.) Duncan, I.J.H., P.M. Hocking, and E. Seawright (1990). Sexual behaviour and fertility in broiler breeder domestic fowl. Applied Animal Behaviour Science 26(3):201–213. https://doi.org/10.1016/0168-1591(90)90050-F
4.) Petitte, J.N., R.O. Hawes, and R.W. Gerry (1982). The influence of flock uniformity on the reproductive performance of broiler breeder hens housed in cages and floor pens. Poultry Science 61(11):2166–2171. https://doi.org/10.3382/ps.0612166
5.) Pizzari, T., et al. (2005). Reproductive success of broiler breeders in natural mating systems: the effect of male-male competition, sperm quality, and morphological characteristics. Poultry Science.
6.) Renema, R.A., F.E. Robinson, J.A. Proudman, M. Newcombe, and R.I. McKay (1999b). Effects of body weight and feed allocation during sexual maturation in broiler breeder hens. 2. Ovarian morphology and plasma hormone profiles. Poultry Science 78(4):629–639.
7.) Robinson, F.E., and J.L. Wilson (1996). Reproductive failure in overweight male and female broiler breeders. Animal Feed Science and Technology 58(1–2):143–150.